Arystoteles

Arystoteles, Aristotélēs (384-322 p.n.e.) uro­dził się w po­ło­żo­nej w Tra­cji Sta­gi­rze, zmarł zaś w Chal­kis na Eu­bei. Był fi­lo­zo­fem w sta­ro­żyt­nym sen­sie tego sło­wa – zaj­mo­wał się wie­lo­ma dzie­dzi­na­mi wie­dzy ludz­kiej, sta­jąc się jed­nym z naj­bar­dziej wszech­stron­nych my­śli­cie­li i uczo­nych an­ty­ku grec­ko-rzym­skie­go. Fi­lo­zo­fię uj­mo­wał jako en­cy­klo­pe­dię nauk. Opie­rał się na ma­te­ria­łach do­świad­czal­nych (me­to­da em­pi­rycz­na, ob­ser­wa­cje) oraz do­ku­men­tar­nych (ma­te­ria­ły na­uko­wo-hi­sto­rycz­ne). Do­cie­ra­ły one do jego szko­ły z ca­łe­go im­pe­rium Alek­san­dra. Jako pierw­szy na­uko­wiec za­jął się rów­nież hi­sto­rią fi­lo­zo­fii i na­uki uję­tej sys­te­ma­tycz­nie jako dzie­je pro­ble­mów i za­sad. Po­glą­dy po­przed­ni­ków przed­sta­wiał sto­su­jąc me­to­dę apo­re­ma­tycz­ną.

Jego oj­ciec Ni­ko­mach był le­ka­rzem kró­la Ma­ce­do­nii Amyn­ta­sa, dziad­ka Alek­san­dra Wiel­kie­go. W la­tach 367-347 Ary­sto­te­les kształ­cił się, a na­stęp­nie wy­kła­dał w Aka­de­mii Pla­toń­skiej. Gdy Platon zmarł, Ary­sto­te­les opu­ścił Ate­ny wraz z naj­wier­niej­szym uczniem Kse­no­kra­te­sem. W la­tach 347-343 prze­by­wał w As­sos po­ło­żo­nym w Azji Mniej­szej i w Mi­ty­le­nie na Les­bos. Na­stęp­nie przez zaj­mo­wał się kształ­ce­niem syna kró­la Ma­ce­do­nii Fi­li­pa II – Alek­san­dra aż do chwi­li ob­ję­cia prze­zeń tro­nu po zmar­łym ojcu.

W roku 355 za­ło­żył wła­sną szko­łę – Li­ke­jon. Tam przez 12 lat na­uczał i zaj­mo­wał się ba­da­nia­mi. Stwo­rzył nie ma­ją­ce pre­ce­den­su ze­spo­ły ba­daw­cze, zaj­mu­ją­ce się ba­da­nia­mi tak ustro­jów jak i np. ro­ślin i zwie­rząt. Wła­sny sys­tem kształ­to­wał przy po­mo­cy po­wią­zań hi­sto­rycz­nych, kie­ro­wał się pro­gra­mem stwo­rze­nia sumy ca­ło­kształ­tu osią­gnięć na­uki grec­kiej. Od­no­sił się do ca­ło­ści po­glą­dów daw­niej­szych fi­lo­zo­fów, nie po­mi­ja­jąc przy tym ba­da­czy so­bie współ­cze­snych. Przed­sta­wiał ar­gu­men­ty za i prze­ciw da­nej te­zie, zmie­rzał do od­szu­ka­nia prawd cząst­ko­wych i wy­pra­co­wa­nia syn­te­zy – „peł­nej” praw­dy (por. śre­dnio­wiecz­ne sic et non i eli­mi­no­wa­nie sprzecz­no­ści au­to­ry­te­tów u Gra­cja­na, św. To­ma­sza z Akwi­nu itp.).

W roku 323, gdy w Ba­bi­lo­nii zmarł Alek­san­der Wiel­ki – pro­tek­tor Fi­lo­zo­fa – Ary­sto­te­les zde­cy­do­wał się na opusz­cze­nie Aten ze wzglę­du na groź­bę prze­śla­do­wań ze stro­ny stron­nic­twa an­ty­ma­ce­doń­skie­go. Wte­dy osiadł w Chal­kis, gdzie nie­wie­le póź­niej zmarł.

 

Biuro nieruchomości Kocmyrzów